Polecamy nie tylko rowerzystom. Bliskie – mniej znane lub nieznane

Ten wpis polecamy nie tylko rowerzystom, chociaż im będzie najłatwiej trafić do większości z wymienionych miejsc. W 2005 roku na zlecenie Parku Krajobrazowego Puszczy Rominckiej powstał „Plan ochrony parku” w postaci obszernej kilkutomowej publikacji. Jeden z tomów dotyczy zasobów kulturowych. Autorzy między innymi zinwentaryzowali zabytki, wśród nich znalazły sie obiekty architektoniczne, pomniki, sławne głazy Wilhelma II i obiekty związane z dawnym szlakiem kolejowym, nazwanym przez pasjonata kolei Dariusza Dołubizno – „Szlakiem połamanych semaforów”.

 

 

W Puszczy Rominckiej i jej otulinie znajduje się kilkadziesiąt cmentarzy i cmentarzyków, również kilkadziesiąt kolejowych obiektów inżynieryjnych.

Niżej prezentujemy część z nich wraz z opisami. Fotografie wykonali twórcy opracowania, toteż prawa autorskie są zastrzeżone. Podobnie w wypadku opisów.

Zdjęcia zostały wykonane również około 2005 roku, dlatego pewne detale otoczenia mogą obecnie wyglądać inaczej.

 

Rogajny. Park dworski z dominacją lipy drobnolistnej w wieku ok. 80 lat, z domieszką jesiona, kasztanowca i klona; podszyt na niewielkiej powierzchni, głównie dereń rozłogowy; dwie aleje prostopadłe do szosy, jedna z Lp, druga z Js, Kl i kasztanowcem; w części północnej staw zasilany strumieniem. II połowa XIX w.

Bludzie Małe. Stajnia dworska. Budynek murowany z ciosanego głazu polnego i z cegły, nie tynkowany, w części parterowy z poddaszem podwyższonym, w części dwukondygnacyjny, z oknami mansardowymi w połaciach dachowych, kryty dachówką. II polowa XIX w.

Jeden z „głazów Wilhelma”, tzw. dwunastokrotny, z inskrypcją w j. niemieckim (w tłumaczeniu na polski): „Jego Wysokość Cesarz Wilhelm II ustrzelił tu 5 października 1903 po dwunastokrotnych podchodach kapitalnego jelenia dwudziestka”. Oddz. 64.

Jeden z „głazów Wilhelma”, tzw. czterodwudziestak (lub Mały), z inskrypcją w j. niemieckim (w tłumaczeniu na polski): „Jego Wysokość Cesarz Wilhelm II ustrzelił tu 24.9.1900 kapitalnego jelenia o 24. odnogach”. przy linii między oddz. 77 i 136.

Jeden z „głazów Wilhelma”, tzw. Pasza, z inskrypcją w j. niemieckim (w tłumaczeniu na polski): „Darzbór! Tu Jego Wysokość Cesarz i Król Wilhelm II dnia 29 września 1910 upolował Paszę, kapitalnego jelenia o 24 odnogach”. Oddz. 145.

Jeden z „głazów Wilhelma”, tzw. Dwutysięczny, z inskrypcją w j. niemieckim (w tłumaczeniu na polski): „Darzbór! Z tej ambony Jego Wysokość Cesarz i Król Wilhelm II dnia 28 września 1912 upolował swego 2000. jelenia szlachetnego, kapitalnego czternastaka.” Przy linii między oddz. 202 i 282.

Jeden z „głazów Wilhelma”, tzw. Dwustronny, z inskrypcjami na dwu powierzchniach w j. niemieckim (w tłumaczeniu na polski):
„Stąd Jego Wysokość Cesarz Wilhelm II 1 października 1904 podczas wieczornych podchodów upolował kapitalnego jelenia o 28 odnogach i na pamiątkę tego wydarzenia 3 listopada 1904 założył Fundację św. Huberta na rzecz urzędników leśnych Puszczy Rominckiej.”
„Ten kamień postawili swemu najwyższemu myśliwemu Jego Wysokości Cesarzowi Wilhelmowi II z myśliwskim podziękowaniem urzędnicy leśni z Puszczy Rominckiej.” Oddz. 256.

Głaz z inskrypcją „Dora 1913–1926” upamiętniającą psa myśliwskiego. Oddz. 85.

W tym zestawie fotografii brakuje jednego głazu Wilhelma II z oddziału 374, z inskrypcją: „Tutaj Jego Wysokość Cesarz Wilhelm II upolował 23 września 1908 kapitalnego jelenia o 20. odnogach.”

Głaz z inskrypcją „C. F. W. Reiff 1814–1867” poświęconą pamięci nadleśniczego pracującego w Puszczy Rominckiej w XIX w. W Poblizy rezerwatu Dziki Kąt.

Głaz z inskrypcją „Forstmeister Joseph Fchr. Speck v. Sternburg 1865–1942” upamiętniającą nadleśniczego z Żytkiejm.

Głaz z inskrypcją „Zeidler Brücke” na mostku na Czerwonej Strudze.

Pomnik z ciosanego kamienia, ze zwieńczeniami z cementu, z płytą z czarnego kamienia z krzyżem i z inskrypcją w językach niemieckim i polskim: „Zum Gedenken den Toten beider Weltkriege im Kirchspiel Szittkehmen / Dla upamiętnienia zmarłych w obu wojnach światowych mieszkańców parafii Żytkiejmy”.

Park dworski-krajobrazowy z drzewostanem w wieku ok. 80–100 lat w Bludziach Małych.

Stacja Botkuny. Dwa wiadukty z żelbetonu, tynkowane; balustrady z kształtowników stalowych nie zachowane.

Rakówko w gminie Gołdap. Wiadukt z żelbetonu, tynkowany; sklepienie łuku z cegły; balustrada stalowa nie zachowana.

Pluszkiejmy. Dawny wiadukt żelbetonowy, trzyprzęsłowy, z którego zachowały się fragmenty przyczółków i przyziemia filarów.

Pluszkiejmy – Meszno. Wiadukt z żelbetonu, tynkowany, z balustradą z tego samego materiału.

Zawiszyn. Wiadukt z żelbetonu, tynkowany, trzyprzęsłowy; balustrada stalowa zachowana częściowo.

Dubeninki. Wiadukt z żelbetonu, tynkowany, pięcioprzęsłowy; balustrada w części z żelbetonu, w części z kształtowników stalowych, zachowana częściowo.

Dubeninki. Wiadukt z żelbetonu, tynkowany, trzyprzęsłowy; balustrada z kształtowników stalowych zachowana częściowo.

Dubeninki – Kiepojcie. Wiadukt z żelbetonu, tynkowany, z balustradą z tego samego materiału.

Kiepojcie. Dwa mosty z żelbetonu, tynkowane, pięcioprzęsłowe; w moście północnym łuki z cegły; balustrady stalowe nie zachowane.

Golubie. Wiadukt z żelbetonu, tynkowany, z balustradą z tego samego materiału.

Kiepurdeje. Most żelbetonowy, tynkowany; balustrada stalowa nie zachowana.

Żytkiejmy. Budynek murowany z cegły, dwukondygnacyjny z poddaszem użytkowym; dach naczółkowy z lukarnami, kryty dachówką. Jest to budynek stacyjny ale nie budynek dworca. Budynek dworca stał kilkadziesiąt metrów przed tym.

Żytkiejmy. Wiadukt żelbetonowy, tynkowany, z balustradą z tego samego materiału.

Żytkiejmy. Wiadukt z ciosanego kamienia i z cegły; balustrada z kształtowników stalowych.

Okolice rezerwatu Mechacz Wielki. Zgrubnie ociosany głaz z inskrypcją w j. niemieckim (w tłumaczeniu na polski): „W tym miejscu został zastrzelony przez kłusowników podleśniczy Otto Kahnert z Jurkiszek 16. 8. 1919”.

Golubie. Pomnik usytuowany w przydrożnych zaroślach pomnik – kolumna w formie ściętego ostrosłupa z ciosanego kamienia układanego na zaprawie, ze współczesną ceramiczną tabliczką z napisem „Gollubien Unterfelde 7. 1996”.

Dubeninki. Kościół rzymsko-katolicki pod wezwaniem św. Andrzeja Boboli i św. św. Piotra i Pawłamurowany z cegły, w stylu neogotyckim; bryła nawy głównej z dwuspadowym dachem krytym blachą; na elewacji zachodniej czworoboczna absyda; wzdłuż elewacji południowej cztery kaplice z dachami dwuspadowymi; wieża z dachem namiotowym. Czas powstania 1822-1879.

Żytkiejmy. Dawny dworek myśliwski Josepha Specka von Strenburga, murowany, tynkowany, parterowy z dwuspadowym dachem krytym dachówką, z lukarnami; w obu szczytach piętrowe alkierze kryte dachami czterospadowymi. Czas powstania – przełom XIX i XX w.

Żytkiejmy. Kościół rzymsko-katolicki (przed wojną ewangelicki), jednobryłowy, murowany, tynkowany, z dwuspadowym dachem krytym blachą. Czas powstania 1580, gruntownie przebudowany w 1879 roku.

Żytkiejmy. Budynek nadleśnictwa. Murowany, tynkowany, z przybudówką, z poddaszem użytkowym; dach mansardowy kryty blachodachówką; ozdobne wsporniki i elementy szalunku w szczytach; obok budynki gospodarcze; od szosy aleja dębów szypułkowych. Czas powstania – przełom XIX i XX wieku.

Powiązane artykuły

Jeden komentarz do “Polecamy nie tylko rowerzystom. Bliskie – mniej znane lub nieznane

  1. Zbigniew

    Żytkiejmy. Budynek murowany z cegły, dwukondygnacyjny z poddaszem użytkowym; dach naczółkowy z lukarnami, kryty dachówką. Jest to budynek stacyjny ale nie budynek dworca. Budynek dworca stał kilkadziesiąt metrów przed tym.

    Budynek dworca stał kilkadziesiąt metrów za tym budynkiem nie przed.

    Nikt jeszcze nie głosował.
    Please wait...