Resuscytacja dorosłego i resuscytacja dziecka to dwie różne procedury. Różnią się techniką, siłą ucisku, częstotliwością i tym, od czego się zaczyna. Większość osób, które przeszły podstawowy kurs pierwszej pomocy, ćwiczyła resuscytację na manekinie dorosłego. Przy dziecku reguły zmieniają się na tyle, że warto je znać osobno – szczególnie jeśli masz dzieci lub pracujesz z nimi na co dzień.
Dlaczego RKO u dzieci jest inne
Zatrzymanie krążenia u dziecka w zdecydowanej większości przypadków jest skutkiem niedoboru tlenu, a nie problemów z sercem. Przyczyną może być zadławienie, tonięcie, ciężka infekcja dróg oddechowych, zatrucie. Dlatego u dzieci resuscytację zaczyna się od 5 oddechów ratowniczych, a nie od ucisku klatki piersiowej – jak u dorosłych. To kluczowa różnica, którą wiele osób pomija.
Ocena stanu dziecka – od czego zacząć
Zanim zaczniesz cokolwiek robić, sprawdź, czy otoczenie jest bezpieczne. Potem oceń, czy dziecko reaguje: zawołaj po imieniu, klepnij delikatnie w stopę (u niemowlęcia) lub ramię (u starszego dziecka). Jeśli brak reakcji – wołaj pomocy i wezwij pogotowie (112). Sprawdź oddech: przez 10 sekund obserwuj ruch klatki piersiowej i słuchaj.
Jeśli dziecko nie oddycha prawidłowo – zaczynasz RKO.
5 oddechów ratowniczych na start
Pierwszym etapem resuscytacji dziecka jest 5 wdechów ratowniczych. Odchyl głowę dziecka do tyłu (u niemowlęcia – do pozycji neutralnej), udrożnij drogi oddechowe unosząc żuchwę. Wdech powinien być dostosowany do wielkości dziecka – delikatny, trwający około 1 sekundy, wystarczający, żeby zobaczyć uniesienie się klatki piersiowej. U niemowlęcia obejmujesz ustami i nos i usta dziecka jednocześnie.
Ucisk klatki piersiowej u dziecka
Po 5 oddechach – 30 uciśnięć klatki piersiowej. U małego dziecka (do roku) uciskasz dwoma palcami w centrum klatki piersiowej, poniżej linii sutków. U starszego dziecka – nasadą jednej dłoni, u nastolatka – obiema dłońmi, jak u dorosłego. Głębokość ucisku to około 1/3 głębokości klatki piersiowej, częstotliwość 100–120 na minutę.
Następnie schemat: 2 oddechy ratownicze i 30 uciśnięć, na przemian, bez przerw.
Resuscytacja dziecka – szczegółowe omówienie procedury, z podziałem na grupy wiekowe i typowe scenariusze, znajdziesz na blogu Praktyka u Ratownika, gdzie ratownik medyczny Piotr Zabielski opisuje każdy etap z perspektywy realiów pracy na karetce.
Kiedy stosować pozycję boczną bezpieczną
Jeśli dziecko jest nieprzytomne, ale oddycha – nie przeprowadzasz RKO. Zamiast tego ułóż je w pozycji bocznej bezpiecznej, która zapobiega zachłyśnięciu i utrzymuje drożność dróg oddechowych. To prosta technika, ale wymaga ćwiczenia, żeby zrobić ją szybko i poprawnie w stresie.
Co z AED przy dziecku
Automatyczny defibrylator zewnętrzny (AED) można stosować u dzieci. Większość nowoczesnych urządzeń ma dedykowane elektrody pediatryczne lub tryb dziecięcy, który należy aktywować dla dzieci poniżej 8 roku życia lub 25 kg. Jeśli nie ma specjalnych elektrod – użyj standardowych i postępuj zgodnie z komunikatami urządzenia. Użycie AED jest zawsze lepsze niż jego nieużycie.
Zadławienie – odrębna procedura
Resuscytacja to nie jedyna sytuacja nagła u dzieci, którą warto znać. Zadławienie – blokada dróg oddechowych ciałem obcym – wymaga innego działania. Przy częściowej blokadzie (dziecko kaszle, wydaje dźwięki) – zachęcaj do kaszlu i nie interweniuj fizycznie. Przy całkowitej blokadzie – uderzenia w plecy i uciski nadbrzusza (u dzieci powyżej roku) lub wyłącznie uderzenia i ucisk klatki piersiowej (u niemowląt).
Podsumowanie
Resuscytacja dziecka różni się od resuscytacji dorosłego i wymaga osobnego przygotowania. Zasady są proste, ale muszą zostać przećwiczone, żeby działały w stresie. Szkolenia z pierwszej pomocy dostosowane do pracy z dziećmi prowadzi Praktyka u Ratownika – zawodowy ratownik medyczny Piotr Zabielski z Gdańska, który prowadzi kursy dla rodziców, nauczycieli i pracowników instytucji pracujących z najmłodszymi.
Artykuł sponsorowany
